نشست خبری بیست و سومین سلسله همایش‌های ادبی سوختگان وصل با عنوان امام شهید با حضور سعید حدادیان، دبیر همایش سوختگان وصل؛ فاطمه نانی‌زاد، مدیر اجرایی همایش سوختگان وصل؛ میلاد عرفان‌پور، دبیر هیئت داوران بخش شعر؛ مهدی قزلی، دبیر هیئت داوران بخش روایت و محمد دانشگر، دبیر هیئت داوران بخش داستان شنبه ۱۶ آبان‌ماه در دفتر نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری دانشگاه تهران برگزار شد.
سعید حدادیان، دبیر همایش سوختگان وصل، با اشاره به پیشینه برگزاری این همایش گفت: در دهه اول، سه بار این همایش را برای جانبازان برگزار کردیم. همچنین از سال ۱۳۸۰ تا ۱۳۸۸، سه همایش با موضوع جغرافیای دفاع مقدس و با محوریت هویزه، شلمچه و مجنون برگزار شد.
حدادیان افزود: این همایش‌ها را برای آزادگان و مفقودین نیز برگزار کردیم. حتی در دهه ۹۰، همایشی با عنوان «راز منور» برای شهدای هسته‌ای برگزار شد.
دبیر این همایش، ادامه داد: پس از برگزاری ده همایش، خدمت مقام معظم رهبری رسیدیم. ایشان مطالبی فرمودند که برای من بسیار جالب و تأثیرگذار بود. یکی از نکاتی که مطرح کردند، این بود که این کارها علی‌الظاهر نباید انجام می‌شد، اما حالا که انجام شده، خداوند این کار را کرده است.
او تصریح کرد: حضرت آقا فرمودند که این همایش باید توسعه پیدا کند و همچنین تأکید کردند که توسعه پیدا خواهد کرد. برای من بسیار جالب بود که پیش‌بینی ایشان به‌روشنی محقق شد و این حرکت به منصه ظهور و بروز رسید.
حدادیان، با اشاره به برگزاری همایش «سلام سردار» بیان کرد: در سال ۱۳۹۶، در زمان حیات سردار حاج قاسم سلیمانی، این همایش را با عنوان «سلام سردار» برگزار کردیم. به یاد دارم که استقبال بسیار باشکوهی از این همایش صورت گرفت و کتاب‌های آن سال نیز مورد استقبال قرار گرفتند و به کتاب‌های شاخص آن سال تبدیل شدند.
دبیر این همایش افزود: برای سید حسن نصرالله عزیز نیز در زمان حیات و پس از شهادت ایشان، همایش سوختگان وصل را برگزار کردیم. چقدر گروه ما دوست داشت که برای حاجی‌زاده عزیز، در زمان حیاتشان برنامه‌ای برگزار کند؛ اما متاسفانه این امکان فراهم نشد.
او با اشاره به بیست‌ودومین دوره این همایش گفت: در بیست‌ودومین همایش نیز به شهید رئیسی عزیز و همراهان شهید ایشان رسیدیم.
حدادیان با اشاره به آثار منتشرشده از این سلسله همایش‌ها بیان کرد: تا امروز، ۴۴ جلد کتاب از سلسله همایش‌های سوختگان وصل منتشر شده است.
دبیر این همایش، در ادامه درباره موضوع بیست‌وسومین همایش سوختگان وصل گفت: بیست‌وسومین همایش ما با عنوان «امام شهید» به تجلیل و بزرگداشت این شخصیت اختصاص دارد؛ شخصیتی که حق بسیار والا و سنگینی بر ادبیات معاصر، ادبیات انقلاب اسلامی و ادبیات پایداری دارند.
او با اشاره به توجه رهبر انقلاب به ادبیات و شعر خاطرنشان کرد: حضرت آقا به‌عنوان یک ادیب، هنگامی که شعر می‌شنیدند، با جان و دل به آن گوش می‌دادند و حتی در این زمینه کمک می‌کردند و تحلیل‌هایی ارائه می‌دادند.
مهلت ارسال آثار تا ۵ آذرماه
فاطمه نانی‌زاد، مدیر اجرایی همایش سوختگان وصل، درباره نحوه ارسال آثار و زمان برگزاری اختتامیه گفت: دریافت آثار از امروز تا ۵ آذرماه در سه حوزه شعر، داستان و روایت انجام خواهد شد و علاقه‌مندان می‌توانند آثار خود را به دبیرخانه همایش ارسال کنند.
مدیر اجرایی همایش افزود: با توجه به شرایط جنگی که کشور در آن به سر می‌برد، بهترین راه ارتباطی، پیام‌رسان «بله» است.
نانی‌زاد در پایان خاطرنشان کرد: همچنین مراسم اختتامیه این همایش را در تاریخ ۸ دی‌ماه در تالار فردوسی دانشگاه تهران برگزار خواهیم کرد.
یقین داریم امام شهید ما دعاگوی محافل ادبی و هنری است
میلاد عرفان‌پور، دبیر هیئت داوران بخش شعر بیست‌وسومین همایش سوختگان وصل،، با اشاره به گستردگی حوزه ادبیات دفاع مقدس گفت: حوزه نوشتن و سرودن در ادبیات دفاع مقدس، بسیار گسترده است و در این مجال نمی‌توان به همه ابعاد آن پرداخت؛ اما می‌خواهم درباره این موضوع صحبت کنم که چه می‌شود محفل ماندگار ادبیات به نام «سوختگان وصل» امسال بیست‌وسومین گام خود را در تاریخ ثبت می‌کند و چرا بسیاری از محافل ادبی و هنری و کنگره‌ها چنین توفیقی پیدا نمی‌کنند.
دبیر هیئت داوران بخش شعر افزود: به نظر بنده حقیر، تنها رویدادهایی در عرصه هنر و ادبیات کشور ظرفیت ماندگاری خواهند داشت که یک جان آگاه و یک نیت خالص، از بدنه مردم و اهالی هنر، پشتوانه آن رویداد باشد.
عرفان‌پور ادامه داد: امروز که قرار است بیست‌وسومین دوره این همایش با موضوع رهبر شهید برگزار شود، بسیار دل‌شکسته‌ایم که زنده‌ایم و چنین روزی را می‌بینیم؛ روزی که این همایش را به نام ایشان برگزار می‌کنیم، درحالی‌که خودشان دیگر در میان ما نیستند.
او تصریح کرد: با این حال، به این موضوع دلگرمیم که یقین قلبی داریم امام شهید ما دعاگوی محافل ادبی و هنری است. دعای ایشان و پشتیبانی‌شان امروز بیش از گذشته پشتیبان ماست.
عرفان‌پور در پایان خاطرنشان کرد: علاوه بر اینکه این دوره از همایش با نام و به بزرگداشت رهبر شهید برگزار خواهد شد، در بخش ویژه سوختگان وصل نیز به شهدای عزیز خانواده رهبر شهید خواهیم پرداخت.
اصالت زاویه دید، خلاقیت و قدرت روایتگری از معیارهای داوری بخش روایت
مهدی قزلی، دبیر هیئت داوران بخش روایت بیست‌وسومین همایش سوختگان وصل، با اشاره به اهمیت قالب ادبی روایت گفت: روایت به‌عنوان یک قالب ادبی، این روزها بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است؛ این موضوع در سراسر دنیا و به‌ویژه در کشور خودمان مشهود است. همایش سوختگان وصل نیز نزدیک به بیست سال است که به این قالب توجه کرده و این موضوع باعث خوشحالی است. البته این همایش همواره خود را به‌روز کرده است.
قزلی افزود: در دوره دوم، داستان به بخش‌های همایش اضافه شد و در ادامه نیز با توجه به علاقه‌مندی جامعه مخاطبان به روایت، این قالب ادبی به همایش اضافه شد که این موضوع باعث خوشحالی است.
دبیر هیئت داوران بخش روایت ادامه داد: تاریخ معمولاً اتفاقات بزرگ را ثبت می‌کند، اما آنچه می‌تواند احساسات و جزئیات را حفظ کند، ادبیات است که یکی از شاخه‌های آن روایت به شمار می‌رود.
او با توصیه به شرکت‌کنندگان در این بخش بیان کرد: باید به تمام کسانی که قصد شرکت در این بخش را دارند توصیه کنیم که از کلی‌گویی و شعارزدگی فاصله بگیرند. روشن است که برخلاف آنچه در شعر و داستان اتفاق می‌افتد، در روایت، صداقت و راستی در اصل مطلب از مهم‌ترین فاکتورهاست.
او افزود: امیدوارم از این منظر، آثاری که ارسال می‌شوند، بیش از آنکه از جنس گزارش باشند، از جنس ادبیات باشند، ماندگار شوند و آیندگان بتوانند از آن‌ها استفاده کنند.
قزلی در ادامه به برخی از معیارهای داوری بخش روایت اشاره کرد و گفت: اصالت، زاویه دید تازه و خلاقیت، قدرت داستان‌پردازی و روایتگری و تصویرسازی مؤثر، از جمله معیارهای داوری در این بخش هستند.
او در پایان با اشاره به دشواری پرداختن به موضوع شهادت رهبر انقلاب از منظر روایت گفت: قابل درک است که ما در نسبت با حضرت آیت‌الله خامنه‌ای شهید، هنوز از نظر احساسی با این موضوع کنار نیامدیم و همچنان بخشی از شوک و انکار با ما همراه است؛ اما تأکید می‌کنم که در بخش روایت، احساسات نباید پیش‌قراول و لوکوموتیو این قطار باشد. توجه به جزئیات، کشف راوی از اتفاقات و رویارویی‌ها، از موضوعات احساسی مهم‌تر است.
تأثیر شهادت رهبر شهید بر تحولات اجتماعی، یکی از محورهای داستان‌نویسی است
بهزاد دانشگر، دبیر هیئت داوران بخش داستان بیست‌وسومین همایش سوختگان وصل، با اشاره به علاقه و توجه رهبر شهید به داستان و داستان‌نویسان گفت: خوشحالیم که رهبری داشتیم که هیچ رهبری به اندازه ایشان نه داستان و نه داستان‌نویسان را دوست نداشت و نه به اندازه ایشان بر این حوزه تسلط داشت. هیچ رهبر سیاسی و دینی در دنیا به اندازه ایشان به داستان علاقه‌مند نبود و آثار داستانی را پیگیری و دنبال نمی‌کرد.
دبیر هیئت داوران بخش داستان، افزود: گاهی اوقات بسیاری از جوانان و نوجوانان آن دوره از میزان تسلط ایشان بر رمان‌های ادبی ایرانی و خارجی به شگفت می‌آمدند. ایشان سال‌ها با داستان‌نویسان جلسه می‌گذاشتند و با زبانی لطیف، آسیب‌های آثارشان را به آن‌ها تذکر می‌دادند. اگر داستان امروز در ایران حیات دارد، یکی از دلایل آن توجه ایشان به داستان بوده است.
دانشگر، در ادامه درباره موضوعات پیشنهادی برای داستان‌نویسان در همایش سوختگان وصل گفت: یکی از موضوعاتی که می‌توان در همایش سوختگان وصل به آن پرداخت، دوران حیات ایشان، مدیریت سیاسی و اجتماعی ایشان و مواجهه‌شان با افراد و اتفاقات مختلف است.
دبیر هیئت داوران بخش داستان ادامه داد: فضای دومی که می‌توان درباره آن داستان نوشت، موضوع شهادت ایشان است؛ به‌ویژه تأثیر این اتفاق بر حوادث شخصی، سیاسی و اجتماعی. روزی که خبر شهادت ایشان اعلام شد و مردم به خیابان‌ها آمدند، نوعی بروز اجتماعی جدید را نشان دادند. تأثیر شهادت بر شکل‌گیری اتفاقات اجتماعی، یکی از محورهایی است که می‌توان به آن پرداخت.
او افزود: یکی دیگر از موضوعات، تشییع ایشان و داستان‌هایی است که نویسندگان می‌توانند درباره روزهای تشییع ایشان بنویسند.
دانشگر با اشاره به دیگر محورهای پیشنهادی برای داستان‌نویسان گفت: تأثیر شهادت ایشان بر اندیشمندان غربی و به‌طور کلی مردم غرب، همچنین تأثیر رهبر شهید بر تحولاتی که در افراد ایجاد شد و کسانی که به واسطه شهادت ایشان دچار انقلاب روحی شدند، از دیگر موضوعاتی است که می‌توان به آن پرداخت.
او در پایان درباره محدودیت حجم آثار بخش داستان بیان کرد: آخرین نکته درباره حجم داستان‌هاست؛ داستان‌هایی که داستان‌نویسان ما می‌نویسند، نباید بیشتر از پنج هزار کلمه باشد.
نظر شما