به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از دانشگاه علوم پزشکی ایران، نادر توکلی در مراسم دومین پویش حمایت از حقوق کودکان در نظام سلامت، ضمن تشکر ویژه از همکاران خود در معاونت درمان برای توجه به این موضوع مهم، افزود: یکی از چالشهایی که در سطح کشور با آن مواجه هستیم، موضوعی است که شاید در بحبوحه جنگ و مشکلات اقتصادی کمتر به آن توجه شود. پرداختن به این موضوع نشان میدهد که در کنار ارائه خدمات، مسئولیت اجتماعی نیز داریم؛ مسئولیتی که ایجاب میکند حساستر و دقیقتر باشیم و با همکاری و مشارکت بینبخشی، مسائل را پیگیری کنیم.
وی افزود: به نظر میرسد مسائل حوزه سلامت را نمیتوان صرفاً در وزارت بهداشت حل کرد؛ چراکه بخشی از مداخلات باید در سطح خانواده انجام شود و اقداماتی نیز باید در سطح سیاستگذاری صورت گیرد. همواره از دانشگاهها انتظار میرود که بهصورت علمی و با رویکرد مبتنی بر شواهد، در گروههای تخصصی خود و در کنار وزارت بهداشت، پروتکلها را بهروز کنند.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی ایران با اشاره به تحولات حوزه مددکاری در وزارت بهداشت ادامه داد: اتفاق بسیار خوبی در این حوزه رخ داده است. در بیش از ۲۰ سالی که در حوزه درمان فعالیت داشتهام، این رویکرد را مشاهده کردهام و این تحول واقعاً شایسته قدردانی است. در گذشته، وقتی از مددکاری صحبت میشد، تصور عمومی این بود که مددکار باید برای بیمار تخفیف مالی بگیرد یا درمان او را رایگان کند؛ اما تجربه نشان داد که مددکاران اجتماعی نقطه عطفی در ارائه خدمات سلامت هستند.
وی بیان کرد: در ۱۰ سال اخیر و بهویژه در پنج سال گذشته، نقش مددکاری بیش از پیش آشکار شده است. از زمانی که طرح تحول سلامت، در سالهای ۱۳۹۲ و ۱۳۹۳، آغاز شد و پس از آن در دوران کرونا و حتی اکنون، در شرایط جنگ، حوزه مددکاری نشان داده است که میتواند به کاملشدن پازل ارائه خدمات در نظام سلامت کمک کند. هر جا مددکاری خوبی با رویکرد علمی داشته باشیم، آرامش در حوزه درمان بیشتر، گردش کار روانتر و رضایتمندی نیز بیشتر است.
توکلی حمایت ویژه از کودکان را یکی از حوزههای مهم و مورد توجه از گذشته دانست و گفت: کودکان از گروههای آسیبپذیر جامعه هستند. ما معمولاً در بیمارستانها فقط نوک کوه یخ را میبینیم؛ یعنی کودکانی که به بیمارستان مراجعه میکنند و در اورژانس، درباره آنها به کودکآزاری، نداشتن حمایت اجتماعی لازم یا قرارگرفتن در معرض آزار و اذیت شک میشود.
وی با اشاره به وجود رویکرد علمی در منابع تخصصی طب اورژانس گفت: در کتابهای مرجع طب اورژانس، فصل مشخصی به این موضوع اختصاص یافته است که چه زمانی و بر اساس چه نشانههایی باید به کودکآزاری شک کرد، چگونه باید این موارد را ارزیابی کرد و چه علائمی را میتوان بررسی کرد تا چنین احتمالی مطرح شود.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی ایران ادامه داد: آنچه در بیمارستان بهعنوان نوک قله دیده میشود، نشان میدهد که در بخشهای پایینتر، مانند کوه یخ، اتفاقات بسیاری در سطح جامعه رخ میدهد؛ درحالیکه بسیاری از این افراد اصلاً به بیمارستان مراجعه نمیکنند. بنابراین، یکی از اهداف ما شناسایی این موارد در سطوح پایینتر و مراحل اولیه است. برای این کار، مشارکت بینبخشی، حمایتهای اجتماعی، استفاده از ظرفیت NGOها و سازمانهای مردمنهاد و همراهی همه افرادی که بهنوعی با مردم در تماس هستند، اهمیت دارد. محلهمحوری نیز میتواند یکی از زمینههای حمایت اجتماعی، عاطفی، روانی و اقتصادی باشد.
وی با اشاره به شرایط زندگی خانوادهها اظهار کرد: بسیاری از ما صبح زود کودک را به مهدکودک یا مدرسه میسپاریم یا کودک به مکانهای مختلف میرود و برای مدت زیادی درگیر او نیستیم. همه به دلایل مختلف مشغول هستیم و فرصت کافی برای رسیدگی به کودک نداریم. در بسیاری از موارد، کودکی را میبینیم که با آسیبهای اجتماعی متعددی روبهروست؛ اما وقتی وضعیت او بررسی میشود، مشخص میشود که با بحرانهای روحی و روانی مواجه است. واقعاً بسیاری از این موارد را کشف نمیکنیم و به نظر میرسد باید عمیقتر به موضوع بپردازیم.
توکلی گفت: یکی از موضوعاتی که در دبیرخانه سلامت و امنیت غذایی شهر تهران مدنظر داریم و این پویش نیز در همان راستا برگزار میشود، توجه ویژه به این مسئله، حساسسازی، افزایش آگاهی و در نهایت انجام مداخلات مؤثر است. این همایش و پویش میتواند به تحقق این اهداف کمک کند. در این برنامه، همکاران وزارت بهداشت در حوزه سیاستگذاری، نهادهای اجرایی، بیمارستانها و همچنین استادان و گروههای علمی روانشناسی، روانپزشکی و اطفال حضور دارند که مجموع ظرفیت آنها میتواند به ارتقای این حوزه و بهبود شرایط کمک کند.
وی با اشاره به برنامههای تخصصی این مراسم گفت: در این همایش پنلهای تخصصی در نظر گرفته شده و مسائل بهطور ویژه بررسی شدهاند. پروتکلها نیز از سوی وزارت بهداشت ابلاغ شدهاند. رؤسای بیمارستانها باید نسبت به این موضوع حساس باشند و مددکاران اجتماعی بتوانند موارد را شناسایی و پیگیری کنند. حمایت اجتماعی و اقتصادی پس از ترخیص نیز اهمیت ویژهای دارد و میتوان این موضوع را پیگیری کرد.
رئیس دانشگاه علوم پزشکی ایران با اشاره به چالشهای موجود در این زمینه بیان کرد: یکی از مسائل اساسی این است که اطلاعات کافی نداریم، دادههای ما معتبر نیستند و برای این موضوع نظام ثبت نداریم. در زمینه خودکشی اقدامات بسیار خوبی انجام شده است. اکنون رویکرد پیشگیری از خودکشی را تا حدی بهصورت فعال دنبال میکنیم؛ قرارگاه مدیریت و مقابله با خودکشی در دانشگاه و در سطح استان تهران تشکیل شده، همایش خوبی برگزار شده و مداخلاتی نیز در حال انجام است. اما موضوع سلامت کودک که به حمایت گسترده نیاز دارد، باید ارتقا پیدا کند و این پویش میتواند یکی از محورهای پیگیری آن باشد.
وی بیان کرد: امیدوارم همه ما در سطح جامعه و خانواده نسبت به این موضوع حساس باشیم. جای همکاران حوزه آموزشوپرورش در این جلسه خالی است. به نظر میرسد باید هماهنگی لازم انجام شود و مکاتبهای با آموزشوپرورش استان تهران صورت گیرد تا همایشی برای مراقبان مدارس برگزار شود. حتماً باید درخواست برگزاری چنین همایشی مطرح شود؛ ما نیز از آن حمایت میکنیم و آن را برگزار خواهیم کرد تا زنگ خطرها، نشانههای مهم و روند پیگیری را در مدارس نیز دنبال کنیم.



نظر شما